Podstawowy zabieg podologiczny – na czym polega?
Podstawowy zabieg podologiczny wymaga umiejętności oraz wiedzy z prawidłowego skracania płytki paznokciowej. Jej naturalny kształt uzależniony jest od kształtu paliczka dalszego każdego z palców. Dobierając frezy, niezbędne będzie uwzględnienie grubości oraz kształtu paznokcia, a także jego defektów. Dokładne oczyszczenie wałów paznokciowych jest istotne, ponieważ pozostawione zrogowaciałe komórki i zanieczyszczenia mogą powodować odciski w wyniku ucisku. Po opracowaniu płytki paznokciowej przystępujemy do usunięcia zrogowaceń z podeszwowej części stopy. Podstawowy zabieg podologiczny odbywa się manualnie przy użyciu skalpela. Jeżeli skóra jest bardzo cienka lub jeśli tego nie wymaga, używana jest wyłącznie frezarka podologiczna. Na zakończenie podstawowego zabiegu podologicznego nakładamy na stopy odpowiedni preparat nawilżający. Bardzo dobrze jest przy tym wykonać masaż, który rozluźni mięśnie oraz poprawi ukrwienie, dzięki czemu składniki zawarte w preparacie będą w stanie lepiej się wchłonąć.
Kiedy i dla kogo wskazane są podstawowe zabiegi podologiczne?
Podstawowy zabieg podologiczny może zostać wykonany u każdego pacjenta bez względu na wiek i płeć. Szczególnie polecany jest osobom z zaburzonym rogowaceniem, gdy keratynocyty przechodzą z warstwy podstawnej do rogowej w kilka dni zamiast standardowych 28. Hiperkeratozy powstają na skutek procesu inicjowanego czynnikami pochodzenia zewnętrznego: mechanicznego, termicznego i chemicznego. Do powodów powstawania zrogowaceń można zaliczyć:
- słabe krążenie w kończynach,
- nadmiar lub brak higieny,
- warunki zawodowe,
- czynniki genetyczne,
- deformacje stóp i palców,
- obecność ciał obcych.
Podstawowy zabieg podologiczny a czynniki powodujące zrogowacenia
Aby spowolnić powstawanie hiperkeratoz, należy wyeliminować czynniki prowokujące, określane jako „stres”. W tym celu stosuje się podstawowy zabieg podologiczny, który profesjonalnie ogranicza ich wpływ. Stres może mieć różne źródła:
- Mechaniczny – ucisk spowodowany deformacjami lub źle dobranym obuwiem, tarcie, skaleczenia.
- Termiczny – działanie wysokiej temperatury (oparzenia) lub niskiej (odmrożenia).
- Chemiczny – kontakt z kwasami, ługami i innymi substancjami żrącymi.
Jak dbać o stopy i zapobiegać zrogowaceniom?
Ważne jest, aby każdy podstawowy zabieg podologiczny był powtarzany co 6–8 tygodni, w zależności od tempa odnawiania się naskórka. Nie można również zapominać o noszeniu dobrze dopasowanego obuwia, które nie uciska ani nie powoduje drażnienia mechanicznego. W przypadku deformacji palców warto zastosować indywidualnie dopasowaną ortozę, która odseparuje przestrzenie między palcami i ograniczy tarcie „palec o palec”. Natomiast przy deformacjach stóp zaleca się stosowanie wkładek ortopedycznych, które odciążą newralgiczne miejsca i zmniejszą ryzyko patologicznego rogowacenia. Hiperkeratoz nie należy usuwać zbyt głęboko, ponieważ może to wywołać stres mechaniczny spowodowany naruszeniem granicy między naskórkiem a skórą właściwą.
Prawidłowa pielęgnacja stóp – nawilżanie i ochrona naskórka
Pacjentom zaleca się stosowanie odpowiedniej pielęgnacji stóp, która nie narusza naturalnej bariery ochronnej naskórka. Należy unikać tarcia pumeksem, ponieważ może to otworzyć łuski naskórka i prowadzić do utraty optymalnego nawilżenia. W ramach codziennej pielęgnacji warto stosować preparaty nawilżające z mocznikiem w odpowiednim stężeniu, kwasem salicylowym, pantenolem, alantoiną oraz witaminą E. W połączeniu z podstawowym zabiegiem podologicznym regularnie wykonywanym u specjalisty, taka pielęgnacja stóp skutecznie zapobiega nadmiernemu rogowaceniu, powstawaniu odcisków i problemom skórnym. Dodatkowo korzystne jest noszenie przewiewnego obuwia, a także bawełnianych skarpet, które pozwalają skórze oddychać i ograniczają rozwój drobnoustrojów.
